Yazı: Işık Canan Kaya Fotoğraf: Hakan Hatay

Evdeki Su Altı Dünyası: Akvaryumculuk

Su dünyasına ilgisi olanların, yoğun iş temposu ve şehir hayatının karmaşasında ruhu ferahlatan, rengârenk su altına hayat veren denizi ve beyaz köpüklerin buluştuğu bir kıyıyı düşünmedikleri gün olmaz.

Belki siz de bizim gibi denize, suya ve suda yaşayan muazzam, her biri birer tasarım harikası canlılara âşıksınızdır. Eğer öyleyse karşı konulmaz bir mecburiyetle ya hayatınızın başköşesinde ya da aklınızın bir köşesinde bir akvaryum yerini almıştır. Tabii internetin yaşamlarımızın vazgeçilmez parçası olmasıyla, çeşitli sosyal paylaşım sitelerinde suya, bitkilere ve balıklara el sürmeden, gün geçtikçe sanat eserine dönüşen bir sanal akvaryumunuz da var olabilir. Ama asla gerçek bir akvaryumun ve verdiğiniz emek oranında alacağınız karşılık ve doyumun yerini tutamaz. Bir çift balığın birbirlerine yaptıkları kurlara, yumurtaları özenle hava kabarcıklarına taşıyan baba balıklara, günlerce açlığa tahammül ederek ağzında yumurtalarını kuluçkada tutan anne balıklara, hamilelik evresini takip ettiğiniz balıklarınızın doğum anına ya da sürü balıklarınızın grup halinde yaptıkları hamlelere ve daha pek çok büyüleyici enstantaneye şahit olmak gibisi yoktur. Bu, huzur arayanlar için en doğru hobidir.

SU ÇEŞİTLERİ
Huzur bulacağınızı garanti etmekle beraber emek vermenizi beklemek de kaçınılmazdır. Her güzel şey gibi akvaryum ve içindeki canlılar da bakım, ilgi ve ihtimam isterler. Fakat akvaryumunuzu kurarken ne kadar ayrıntıya dikkat eder ve uyum sağlaması gerekli parçaları ne doğrulukta bir araya getirirseniz sonrasında o derece sorunsuz bir şekilde sürdürebileceğiniz bir su hayatına sahip olursunuz. İlk aşamada dikkat etmeniz gereken nokta su çeşididir; tatlı su, tuzlu su veya acı su (hafif tuzlu) seçeneklerinden birini tercih etmelisiniz. Her birinin florası ve içinde yaşayan canlı türleri farklıdır. İçlerinde bakımı en kolay ve kısıtlı bütçelere en uygunu tatlı su akvaryumlarıdır. Barındırabildikleri envai çeşit bitkiler ve balık çeşitleriyle çok çekici de olurlar. Tuzlu su yani deniz akvaryumlarıysa göz zevkine önem verenlerin yegâne tercihleridir. Diğer yandan zevk verdiği oranda pahalı olacağını ve profesyonel yardım gerektirecek ölçüde bakım gerektireceğini de bilmek gerekir. Acı su akvaryumculuğu dayanıklı ve aktif balık türleriyle en çok doğal hayat meraklılarını cezbeder. Nehirlerin, denizle birleştiği veya bataklıklarda yaşayan floraya sahip acı su akvaryumları hafif tuzlu olma özellikleriyle deniz akvaryumlarına yakındırlar ve gün geçtikçe revaç görmektedirler.

AKVARYUM BOYUTLARI   
Karar vermeniz gereken ikinci husus akvaryumunuzun ölçüleridir. Akvaryuma, balıklara bakmayı ve beslemeyi sevdiğiniz için veya bulunduğunuz ortamda rahatlatıcı bir ambiyans oluşturmak yada dekoratif bir aksesuar olur düşüncesiyle sahip olmak isteyebilirsiniz. Sizin dikkate almanız gereken asıl nokta ise akvaryumunuzda besleyeceğiniz balık popülâsyonu ve yetiştireceğiniz bitki örtüsü için gerekli sağlıklı alan ve su miktarının ne kadar olması gerektiğidir.

BALIKLARIN UYUMU
Temel olarak saldırgan ve barışçıl davranışlı nitelendirilen farklı çeşitler vardır ve iki grup da kendileriyle benzer tavır sergileyen balıklarla yaşamlarını uyum içinde sürdürebilirler. Görsel açıdan uyum yakalamak için dikkat edilmesi gereken bir ayrıntı da balıkların yüzme seviyeleridir. Ayrı ayrı hem dip, hem orta hem de yüzeyde yaşamayı tercih eden farklı cinslerden tercihler yapmanız çok doğru olacak ve armonik bir görüntü oluşturacaktır.

AKVARYUM KURULUMU
Akvaryumlarla ilgili en teknik konu kurulumlarıdır. Gerekli donanımı almadan önce internetten sıkı bir araştırma yapmanızı tavsiye ederim. Akvaryumcunuz da bu konuda size yardımcı olacaktır. Kurulum için mekândaki doğru yeri bulmalısınız, doğrudan güneş ışığına maruz kalmayan fakat aydınlık bir yer en doğrusudur. En gerekli malzemeler muhakkak dinlendirilmiş, temiz su, taban için yeterli miktarda kum, balıklarınızın istediklerinde saklanabilmeleri için minik kayacıklar ve balıklarınızın uyum sağlayabileceği türden bitkilerdir. Belki de sabırsızlanmaya başladınız yine de en iyisi balıksız ortamı bir kaç gün önceden hazırlamanızdır. Diğer olmazsa olmazlar filtre, ısıtıcı veya akvaryum kliması ve aydınlatıcıdır. Daha fazla konfor istiyorsanız alacağınız ürünlerin kalitesi ve işlevleri size kalıyor. Az önce bahsettiğim gibi gelişen teknolojinin yardımıyla faydalı mikroorganizmalar için çok gerekli nitrojen döngüsünü kurduğunuzda işiniz hafifler, artık kendinizle gurur duyabilir ve hobinizden zevk almaya başlarsınız. Akvaryumcunuzdan temin edeceğiniz dezenfektan ve vitaminleri suya ekledikten sonra nihayet balıklarınızı da yeni yuvalarına kavuşturabilirsiniz.

GEREKLİ MALZEMELER
Doğru bir akvaryum için gerekli malzemeler muhakkak dinlendirilmiş, temiz su, taban için yeterli miktarda kum, balıklarınızın istediklerinde saklanabilmeleri için minik kayacıklar ve balıklarınızın uyum sağlayabileceği türden bitkilerdir.

GÖRSEL UYUM
Akvaryumunuzda balıkların yüzme seviyeleri görsel uyum için önemlidir. Ayrı ayrı hem dip, hem orta hem de yüzeyde yaşamayı tercih eden farklı cinslerden tercihler yapmanız doğal bir görüntü oluşturacaktır.